Tag: Artificial intelligence
-
ปัญหาที่ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ ย่อมต้องการ data ที่แม่นที่สุด ประโยคหนึ่งที่ผมได้เคยได้ยินเกี่ยวกับเรื่องของ climate changed และมันก็ยังคงติดอยู่ในหัวมาตลอดเลย “เราไม่สามารถแก้ปัญหาที่เราวัดไม่ได้” ฟังดูเรียบง่าย แต่นั่นคือหัวใจของทุกอย่างที่เกิดขึ้นในวงการสิ่งแวดล้อมช่วง 20 ปีที่ผ่านมาครับ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเป็นปัญหาที่ซับซ้อนมากจนเกินกว่าที่ใครจะ “รู้สึก” ว่ามันรุนแรงมากแค่ไหน เราต้องวัด ต้องติดตาม และต้องวิเคราะห์อย่างละเอียด และนั่นคือจุดที่ data ได้เข้ามามีบทบาทครับ โลกกำลังใช้ข้อมูลในการต่อสู้กับปัญหาสิ่งแวดล้อมในแบบที่เราแทบไม่เคยเห็นมาก่อน ตั้งแต่ดาวเทียมที่จับตาดูป่าไม้ทุกตารางเมตร ไปจนถึง AI ที่คาดการณ์น้ำท่วมก่อนที่มันจะเกิดขึ้นจริง ทั้งหมดนี้ขับเคลื่อนด้วย data ครับ เราวัดปัญหาสิ่งแวดล้อมได้ดีแค่ไหน ในตอนนี้ เวลานี้ ? ย้อนไปแค่ 30 ปีก่อน การติดตามสภาพภูมิอากาศทำได้ด้วยสถานีตรวจวัดอากาศที่กระจายอยู่ทั่วโลกไม่กี่พันแห่ง ข้อมูลเหล่านั้นมีประโยชน์ก็จริง แต่มันมีช่องว่างมหาศาลครับ ทั้งในเชิงพื้นที่และเวลา ตอนนี้ภาพนั้นได้เปลี่ยนไปโดยสิ้นเชิง ดาวเทียมตรวจสอบสิ่งแวดล้อมของ NASA, ESA และหน่วยงานอื่นๆ ถ่ายภาพโลกแบบ real-time ครอบคลุมทุกพื้นที่บนพื้นโลก วัดได้ทั้งอุณหภูมิผิวน้ำทะเล ความหนาของน้ำแข็งขั้วโลก ระดับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ในชั้นบรรยากาศ และแม้แต่การเปลี่ยนแปลงของพื้นที่ป่าในแต่ละวัน sensor ในมหาสมุทรหลายพันตัวติดตามอุณหภูมิและความเป็นกรดของน้ำทะเลแบบต่อเนื่อง…
-
มาลองนึกดู ผมจำได้ว่าตอนเรียนหนังสือ มีวิชาที่เข้าใจไวมาก และมีวิชาที่ต้องอ่านซ้ำหลายรอบกว่าจะเก็ท แต่ว่าในห้องเรียน ครูสอนทุกคนในความเร็วเดียวกัน เนื้อหาเดียวกัน วิธีเดียวกัน ถ้าเกิดว่าคุณโชคดี จังหวะของคุณตรงกับจังหวะของครู คุณก็เรียนได้ดี ถ้าไม่ตรง ก็แล้วแต่ดวงครับ ปัญหานี้ไม่ใช่ความผิดของครูหรือนักเรียน มันเป็นข้อจำกัดของระบบที่ออกแบบมาเพื่อสอนคนจำนวนมากพร้อมกันในคราวเดียว ซึ่งในยุคที่ยังไม่มีเทคโนโลยีมันก็ถือว่าเป็นวิธีที่ดีที่สุดเท่าที่มีอยู่ แต่ตอนนี้มันไม่ใช่วิธีที่ดีที่สุดอีกแล้วครับ เพราะ data และเทคโนโลยีกำลังทำให้การศึกษาแบบ “ไซส์เดียวใส่ได้ทุกคน” กลายเป็นอดีต และเปิดทางให้การเรียนรู้ที่ตอบสนองต่อตัวเราแต่ละคนได้จริงๆ ปัญหาของห้องเรียนแบบเดิมที่ data เห็นชัดกว่าความรู้สึก ลองดูตัวเลขง่ายๆ กันก่อนครับ ในห้องเรียน 40 คน ถ้าครูสอนในความเร็วที่พอดีกับนักเรียนที่อยู่ตรงกลาง คนที่เข้าใจเร็วกว่าจะเบื่อและรอ คนที่ต้องการเวลามากกว่าจะตามไม่ทันและเริ่มหลุดจากเรื่องที่เรียน ทั้งสองกลุ่มนี้รวมกันอาจเป็นครึ่งหนึ่งของห้องเรียน แต่ที่น่าสนใจกว่านั้นคือ เราไม่เคยรู้แน่ชัดว่านักเรียนแต่ละคนหลุดตรงไหน ครูรู้ได้แค่ตอนสอบ ซึ่งก็สายเกินไปแล้วสำหรับการแก้ไขในเทอมนั้นๆ Data มันจะเข้ามาเปลี่ยนตรงนี้ครับ แพลตฟอร์มการเรียนรู้ที่ดีสามารถเห็นได้แบบ real-time ว่านักเรียนใช้เวลากับเนื้อหาไหนนานผิดปกติ ทำข้อไหนผิดซ้ำๆ หรือข้ามเนื้อหาตรงไหนไปโดยไม่อ่านมันเลย สิ่งเหล่านี้เป็นสัญญาณที่มีค่ามากกว่าคะแนนสอบปลายเทอม เพราะมันบอกได้ว่าปัญหาเกิดที่ไหนและเมื่อไหร่ Adaptive Learning คืออะไร และทำงานยังไงในทางปฏิบัติ Adaptive Learning คือระบบการเรียนที่ปรับตัวตามผู้เรียนแต่ละคนในแบบ…
-
คำที่ได้ยินทุกที่ แต่ไม่มีใครอธิบายให้เข้าใจได้จริงๆ “Big Data” เป็นคำที่ผมได้ยินในห้องประชุมบ่อยมากครับ บางทีก็พูดกันแบบมั่นใจมาก บางทีก็พยักหน้าตามกันโดยที่ไม่แน่ใจว่าตัวเองเข้าใจจริงหรือเปล่า ถ้าคุณเป็นคนนึงที่เคยนั่งฟังแล้วคิดว่า “ฉันน่าจะรู้เรื่องนี้แล้วแต่ยังงงอยู่” ไม่ต้องรู้สึกแย่ครับ เพราะส่วนใหญ่คนที่พูดเรื่อง Big Data ก็อธิบายได้ไม่ครบเหมือนกัน Big Data ไม่ใช่แค่ “data เยอะๆ” ครับ มันมีความหมายที่เฉพาะเจาะจงกว่านั้น และถ้าเข้าใจมันจริงๆ จะเห็นว่ามันเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันและธุรกิจในแบบที่ไม่เคยนึกถึงมาก่อน Big Data ไม่ใช่แค่ “data เยอะ” — มันต่างกันอย่างไร? นิยามที่ใช้กันมากที่สุดในวงการคือ 3V ครับ ซึ่งย่อมาจาก Volume, Velocity และ Variety บางคนเพิ่ม V ที่ 4 และ 5 เข้าไปด้วย คือ Veracity ความน่าเชื่อถือของข้อมูล และ Value ว่าข้อมูลที่มีสร้างประโยชน์จริงได้ไหม แต่ 3V หลักก็เพียงพอให้เข้าใจภาพรวมแล้วครับ Big…
